راههای پیشگیری و جلوگیری از سرایت آنفلوآنزاي فوق حاد پرندگان

 معاونت مستقل امور بهداشت و درمان

مقدمه
عفونت ويروس آنفلوآنزا يكي از بيماري هايي است كه در دوره هاي زماني مختلف اپيدميهاي گسترده و مرگ و مير زيادي را به همراه داشته است . گرچه هر ساله شاهد مواردي از اين عفونت ها با انواع گونه هاي ويروس آنفلوآنزا هستيم اما شيوع يك گونه جديد از ويروس كه براي سيستم ايمني بدن ناشناخته بوده و از قدرت بيماري زائي بالائي نيز برخوردار باشد خطر بزرگي براي سلامتي جهانيان محسوب مي شود . اين اتفاق در سالهاي 1918 و 1957 و 1968 حادث گرديد كه باعث مرگ و مير ميليونها نفر شد.
چرا آنفلوآنزا حائز اهميت است :
- بيماري آنفلوآنزا قابليت ايجاد همه گيري هاي وسيع را دارد .
- وقوع همه گيري آنفلوآنزا ، غير قابل پيش بيني است .
- سرعت انتشار آنفلوآنزا ،بسيار بالا است .
- همه گيري آنفلوآنزا ، عواقب گسترده اجتماعي و اقتصادي دارد .
- در بيماران قلبي ، ريوي ، كليوي ، افراد مسن و كودكان ، عوارض شديد و مرگ و مير بيشتري به دنبال دارد . به طوري كه در سال 1918 حدود 40 ميليون نفر را به كام مرگ كشيد .
عفونت انساني ناشي از ويروس آنفلوآنزاي پرندگان
ويروس آنفلوآنزاي پرندگان به طور طبيعي غير ازپرندگان و خوك باعث ايجاد عفونت در ساير گونه ها نمي شود ولي درسال 1997 براي اولين بار ابتلاء انسان به يكي ازانواع آنفلوآنزاي پرندگان
در هنگ كنگ به اثبات رسيد و با ابتلا 18 نفر باعث مرگ 6 نفر از آنان شد . در اين سال كل ماكيانهاي هنگ كنگ كه بالغ بر 5/1 ميليون قطعه بود معدوم وباعث قطع زنجيره انتقال ويروس از پرندگان به انسان شد. در سال هاي 2003 و 2004 طغيان ناشي از آنفلوآنزاي پرندگان در بين
ماكيان هاي كامبوج ، چين ، اندونزي ، ژاپن ، لائوس ، كره جنوبي ،تايلند ، ويتنام ، قزاقستان ، مغولستان، هنگ كنگ ، هلند و تركيه گزارش شد .
اين بيماري اخيراً گسترش يافته و كشورهاي حاشيه شمالي درياي خزر و درماههاي اخير كشور تركيه رانيز درگير كرده است . آخرين اطلاعات از تركيه حاكي از آن است كه در 26 استان اين كشور آنفلوآنزاي مرغي شيوع پيدا كرده و بيش از 100 نفر به اين بيماري مبتلا شده اند كه تاكنون سه نفر از آنها براثر بيماري جان خود را از دست داده و بقيه در بيمارستانها بستري هستند .
نظربه اينكه كشور ما درمجاورت استانهاي درگير آنفلوآنزاي پرندگان در تركيه قرار دارد و از سوي ديگر امكان كوچ پرندگان از كشور هاي همسايه شمالي به كشور ما وجود دارد لذا هر لحظه بيم آن مي رود كه كشور مانيز درگير اين مشكل شود و خسارات مالي و اقتصادي فراواني را به بار آورد . اگر چه طبق اطلاعات منتشره تاكنون خوشبختانه موردي از ابتلاء به آنفلوآنزاي پرندگان در كشورما گزارش نشده ولي لازم است كه تمام مردم و بويژه همكاران بانك از اين بيماري اطلاعات مختصري داشته باشند.
چگونگي انتشار همه گيري آنفلوآنزاي پرندگان در سطح يك كشور:
در داخل يك كشور بيماري به آساني از يك مرغداري به مرغداري هاي ديگر انتقال مي يابد. زيرا ويروس به تعداد زياد درفضله پرندگان وجود دارد و باعث آلودگي گردو غبار و خاك مي گردد و ويروس به آساني از طريق هوا از پرنده اي به پرنده ديگر منتقل مي شود . لوازم و اشياء آلوده ، غذاها،قفسه ها ، لباس ها وبويژه كفش ها موجب انتقال ويروس از محلي به محل ديگر مي شود . همچين ويروس ممكن است از طريق پاها و بدن حيواناتي نظير جوندگان كه نقش ناقل مكانيكي را ايفاء
مي كنند منتقل گردد . حتي شواهد محدودي از نقش پشه ، مگس و كك ها در انتقال ويروس حكايت مي كند.
ويروس ممكن است از طريق فضولات پرندگان وحشي مبتلا، به ماكيان اهلي انتقال يابد و خطر انتقال ويروس زماني افزايش مي يابد كه ماكيان اهلي خارج از قفس و آزاد بوده و يا از آب آلوده استفاده نمايند .
فروشگاههاي مرغ زنده در صورتي كه از وضعيت بهداشتي مناسبي برخوردار نباشند يكي ديگر از منابع انتشار ويروس خواهند بود . ويروس عامل آنفلوآنزاي پرندگان ممكن است از طريق تجارت پرندگان از كشوري به كشور ديگر انتقال يابد . همچنين پرندگان مهاجر از جمله انواع آبزي ، دريايي و ساحلي قادر به حمل ويروس تا فواصل طولاني مي باشند . لازم به ذكر است كه ماكيان آبزي بويژه اردك هاي وحشي مخزن طبيعي اين ويروس بوده و بدون اينكه به بيماري شديدي مبتلا شوند قادرند ويروس را در محيط اطراف خود منتشر كنند .
علائم بيماري آنفلوآنزا درپرندگان :
اين بيماري ممكن است درپرندگان بصورت ناخوشي خفيف باعلائم ژوليدگي پرها، يا كاهش توليد ظاهر شود .
از طرف ديگر ممكن است بيماري بسرعت منتشر شده و باعث شروع ناگهاني و رو به رشد تلفات پرندگان گردد .
كاهش فعاليت ، بي اشتهايي ، لاغري مفرط ، افت توليد، علائم خفيف تا شديد تنفسي شامل
( عطسه ، سرفه و ترشح از مجاري بيني و چشم ) تورم در ناحيه سرو صورت، كبود شدن تاج و ريش، خونريزي در ساق پا و اختلالات عصبي و گوارشي (اسهال ) از علائم مهم اين بيماري در پرندگان است . ممكن است هريك از اين نشانه ها به تنهايي يا به صورت مجموعه اي از علائم با ليني بروز كند .


علائم بيماري در انسان :
فاصله زماني بين تماس با ماكيان و شروع علام باليني حدود 4-2 روز مي باشد .
بيماري اغلب به طور ناگهاني شروع مي شود . به طوري كه گاهي بيماران ساعت شروع آن رانيز به ياد مي آورند. بيماري با سردرد ، كوفتگي و درد عضلاني آغاز شده ، به دنبال آن تب و لرز ، درد مفاصل، بي اشتهايي و حالت كسالت عمومي عارض مي گردد . تب بين 5/38 تا 40 درصد سانتي گراد است. دردهاي عضلاني دربالغين بيشتر در ناحيه كمر و پشت و در كودكان بيشتر در ساق پا ديده مي شود .
علائم چشمي نظير ترس از نور ، اشك ريزش ، قرمزي چشم ها و وجود درد به هنگام حركت دادن كره چشم ديده مي شود .
علائم تنفسي بخصوص سرفه خشك ، ترشح از بيني ، گلو درد ، خشونت صدا و كاهش دامنه تنفس وجود دارد . اختلال هوشياري در افراد مسن ديده مي شود. ناراحتي گوارشي بويژه اسهال علامت شايعي است. در معاينه بيماران بر افروختگي صورت ، كسالت ، گرمي پوست بدن ، قرمزي و اشكي بودن چشم ها ديده مي شود . ترشحات آبكي بيني شايع و گرفتگي بيني نادراست .
در همه گيري ويتنام كليه بيماران را كودكان و بالغين جواني تشكيل مي دادند كه از سلامتي كامل برخوردار بوده و دچار بيماري زمينه اي نبودند ولي همگي طي يك هفته از شروع علائم بيماري
در تماس مستقيم با ماكيان هاي بيمار بوده و يا در معدوم سازي آنان شركت داشته اند. اين موضوع نشان مي دهد كه ويروس انفلو آنزاي مرغي از قدرت بيماري زائي بالاتري نسبت به ويروس انفلوآنزاي انساني برخوردار است.

نحوه انتقال آنفلوآنزاي پرندگان به انسان
اين بيماري به طرق مختلف همچون پرنده به پرنده ، پرنده به انسان و محيط به انسان انتقال مي يابد . از آنجا كه يكي از راههاي مهم انتقال بيماري ، انتقال از پرنده به انسان است لذا دامپزشكان و كاركنان شاغل در بخش هاي مختلف صنعت مرغداري ( واحدهاي پرورش طيور، كشتارگاههاي طيور و واحدهاي بسته بندي مرغ و تخم مرغ و غيره ) از جمله افراد در معرض خطر محسوب مي شوند . مهم ترين راههاي انتقال آنفلوآنزاي پرندگان به انسان به شرح زير مي باشد :
- از طريق هوا
- تماس مستقيم با طيور و ساير پرندگان زنده بيمار
- بازي با ماكيان و به ويژه اردك هاي مبتلا به عفونت كه ظاهراً هيچ علامتي ندارند
- تماس با لاشه پرندگان تلف شده
- پركندن و آماده سازي پرندگان بيمار
- تماس با فضولات آلوده پرندگان
- تماس با اشياء و لوازم آلوده به فضولات پرندگان بيمار
-مصرف تخم مرغ خام و تخم مرغ نيم پز
- تلقيح مستقيم ويروس به داخل بيني يا ملتحمه چشم حين تماس با آب يا دست آلوده .
هر چند مواردي از انتقال آنفلوآنزاي پرندگان از انسان به انسان گزارش شده ولي در حال حاضر اين احتمال در حد بسيار پاييني مي باشد .
راه هاي كنترل آنفلوآنزاي پرندگان
- معدوم سازي سريع پرندگان آلوده
- دفن صحيح پرندگان معدوم شده
-قرنطينه كردن و ضد عفوني كردن مزرعه هاي آلوده
-محدود كردن جابجائي پرندگان زنده در داخل كشور و يا بين كشورها
-جلوگيري از استفاده پرندگان از منابع مشترك آب. زيرا اين آبها احتمالاً به وسيله فضولات پرندگان وحشي آلوده شده و به آساني باعث انتقال ويروس به پرندگان اهلي مي شود.
- توجه ويژه به اردك و غاز بدليل اينكه اين پرندگان ناقل بدون علامت هستند.
- توجه خاص به حمل تخم مرغ و محصولاتي كه با تخم مرغ خام آماده مي شوند.
- پخت و پز مناسب گوشت براي كشتن ويروس. بايستي حرارت قسمت هاي داخلي مرغ و فرآورده هاي مرغي به 70 درجه سانتي گراد برسد.
- فريز كردن گوشت مرغ باعث كاهش بيماري زائي نمي شود و ويروس تا 3 ماه در گوشت منجمد ، زنده باقي مي ماند .
- رعايت بهداشت فردي و شستن دست ها هنگام پختن غذا و يا استفاده از گوشت پرندگان
پيشگيري
مهمترين راه هاي پيشگيري و كنترل اين بيماري بشرح زير مي باشد :


1- استفاده از واكسن
واكسيناسيون جمعيت در معرض خطر باعث كاهش موارد بستري و مرگ و مير مي شود . واكسيناسيون به ميزان 70 تا 90 درصد در پيشگيري از آنفلوآنزاي انساني موثر بوده و موارد بستري ناشي از آنفلوآنزا را تا 50 درصد كاهش مي دهد . در حال حاضر براي آنفلوآنزاي مرغي واكسني در دسترس نيست . ولي انجام واكسيناسيون عليه آنفلوآنزاي انساني باعث مي شودكه چرخه انتقال آنفلوآنزاي پرندگان از انسان به انسان قطع گردد .
موارد مصرف واكسن آنفلوآنزا
- در بيماران ضعيف و ناتوان
- در سالمندان (افراد بالاي 60 سال )
-در ساكنين آسايشگاهها و كاركنان آن
-در بيماران مبتلا به بيماري هاي مزمن مانند بيماران قلبي عروقي ، ريوي ، كليوي ، ديابت و ...
-كاركنان حرفه هاي پزشكي
- خانم هاي بارداري كه سه ماهه دوم و سوم آنها مقارن با فصل شيوع آنفلوآنزا است .
- مراقبين و ساير اعضاي خانواده بيماران در معرض خطر
- كودكاني كه به مدت طولاني تحت درمان آسپرين بوده اند
- افراد سالم كمتر از 60 ساله اي كه تمايل دارند واكسينه شوند .


2- رعايت اصول بهداشت فردي
-شستشوي دائم دست ها با آب و صابون
- استفاده از دستمال كاغذي و دفع بهداشتي آن
-پوشاندن دهان به هنگام عطسه و سرفه
- استراحت در منزل به هنگام بيماري
-خودداري از دست زدن به چشم ها و بيني در هنگام بيماري
- خودداري از دست دادن و روبوسي كردن با ديگران به هنگام بيماري
-تغذيه مناسب
-استراحت كافي

3-راههاي جلوگيري از انتشار بيماري
رعايت موارد زير باعث جلوگيري از انتشار بيماري آنفلوآنزا در بين افراد جامعه مي شود :
- در فصل بيماري و به ويژه در زماني كه دچار خستگي زياد و استرس هستيد از حضور در تجمعات خودداري نمائيد .
- از مسافرت هاي غير ضروري خودداري نمائيد.
-از تماس مستقيم با افراد بيمار خودداري نمائيد.
-قبل از شستشوي دست ها به بيني ، چشم ها و دهان خود دست نزنيد .
- از نشستن و ايستادن نزديك افرادي كه سرفه و عطسه مي كنند خودداري نمائيد .
- پس از تماس با افراد بيمار دست هاي خود را شستشو دهيد .
-از وسائل و لوازم بيماران بصورت مشترك استفاده نكنيد .
-پس از بهبودي از بيماري ، مسواك خود را تعويض نمائيد .
- از استرس هاي روحي و رواني پرهيز كنيد .
-زباله ها (دستمال كاغذي مصرف شده و ... ) را به طريقه بهداشتي دفع كنيد .
-تماس با نوزادان را به حداقل برسانيد .
- در هنگام بيماري از ماسك جراحي استفاده كنيد .
- سطوح را به صورت مرتب تميز و ضد عفوني كنيد .
جهت جلوگيري از عوارض بيماري آنفلوآنزا و بهبودي سريعتر اقدامات زير توصيه مي شود :
-نوشيدن مايعات زياد و گرم
-استراحت كافي
-برگشت تدريجي به فعاليت هاي روزمره
-استفاده از غذاهاي بدون ادويه
-استفاده از هواي مرطوب
- فيزيوتراپي تنفسي


نكات مهم
بطور خلاصه بمنظور جلوگيري از شيوع و انتشار بيماري انفلو آنزاي فوق حاد پرندگان رعايت نكات مهم زيررا به كليه همكاران توصيه مي نمايد :
- از تماس مستقيم با پرندگان خودداري كنيد و در صورت تماس ، دست ها را به دقت با آب و صابون شستشو دهيد .
- كساني كه به بريدن سر مرغ ، پركندن مرغ و يا خالي كردن شكم پرندگان اشتغال دارند و يا در مرغداري ها مشغول كارند بايد دست هاي خود را به دقت بشويند .
- زنان خانه دار حين پاك كردن مرغ از دستكش استفاده نموده ودرپايان كار دست هاي خود را شستشو دهند .
- از خريد مرغ زنده خودداري واز مرغ هايي كه تحت نظر دامپزشكي ذبح مي شوند استفاده نمائيد .
- غذاهاي حاوي گوشت ماكيان بايستي با حرارت 70 درجه و حداقل به مدت 30 دقيقه طبخ شوند .
- از مصرف تخم مرغ خام و تخم مرغ نيم پز پرهيز نمائيد .
- ماكيان را در فضاي سر بسته نگهداري كنيد .
- در صورت مشاهده پرنده تلف شده در محل زندگي خود بلافاصله مراتب را به
نزديك ترين مركز بهداشتي اطلاع دهيد .
- در صورتي كه به علائم آنفلوآنزا دچار شديد، از خود درماني پرهيز و سريعاً به مراكز درماني مراجعه نمائيد .
- از مسافرت به كشور تركيه و ساير كشورهايي كه بيماري در آنها شيوع دارد خودداري
كنيد .
- در صورت اجبار به مسافرت به اين كشور ها موارد زير را رعايت نمائيد :
الف – حداقل دو هفته قبل از مسافرت واكسن آنفلوآنزا تزريق نمائيد .
ب- از مراجعه به مراكز پرورش طيور و مراكز فروش پرندگان زنده اجتناب كنيد .
ج- غذاهاي تهيه شده از مرغ و تخم مرغ رابه صورت كاملاً پخته مصرف نمائيد .
د- در صورت تماس با پرندگان زنده يا لاشه آنها و تخم مرغ خام ، دست هاي خود را با آب و صابون شتشو دهيد .

ه –اگر 7 تا 10 روز پس از سفر به مناطق آلوده و يا تماس با طيور و ساير پرندگان ، علائم آنفلوآنزا در شما ظاهر شد فوراً به مراكز بهداشتي – درماني مراجعه نمائيد .
و – از تماس مستقيم با ماكيان به ظاهر سالم و يا فضولات آنها اجتناب نمائيد.
 
 

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ۳:۳٤ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱/٢٤
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس



معرفي ناهنجاري فريمارتيسم در گاوهاي نژاد هلشتاين

سایت پارس بیولوژی
نوشته:Robert.A.Foster
Ontario Veternary College,Universtiy of Geulph
ترجمه:مهندس آرش جوانمرد
گروه علوم دامي ،مركز تحقيقات كشاورزي،منابع طبيعي و امور دام آذربايجانشرقي

كليات:
فرمارتين به عنوان معمولترين ناهنجاري جنسي در گاوهاي هلشتاين شناخته شده است.اين ناهنجاري در حقيقت يك وضعيت نامطلوب در دوقلوزايي گاوها مي باشد.اين ناهنجاري باعث ناباروري گوساله ماده اي مي شود كه به صورت دوقلوبا گوساله نر به دنيا مي آيد.اين ناهنجاري مربوط به عدم رشد وتوسعه مجاري توليدمثل، تليسه فرمارتين مي باشد.البته غيرطبيعي بودن مجاري تناسلي در تليسه هاي فريمارتين ارثي نمي باشد.
وقتي يك تليسه ماده همراه با يك جنين نر در يك رحم قرار مي گيرد،علاوه براينكه با اين جنين در فضاي رحم شريك است ،همچنين در غشاهاي جفتي كه جنينها بوسيله آن به گاو مادر متصل مي شود،نيز سهيم هستند

اگر گاو به صورت دوقلو آبستن شود،پرده هاي جنيني گوساله ها در اوايل رشد و نمو جنيني با هم ممزوج مي شود.اتصال جفت با مادر تقريبا در چهلمين روز آبستني رخ مي دهد و دو گوساله با پديده آناستوموس از طريق يك جفت به مادر متصل مي شونند ،در نتيجه مايعاتي كه در دو جنين توليد مي شود، در جنين ديگر نيز جريان مي يابد.اين عامل باعث تبادل خون و آنتي ژنهايي مي شود كه مختص هر يك از جنين ها با توجه به جنسيت آنها مي باشد.وقتي دو جنين داراي جنسيت يكساني باشنند هيچ پيامد منفي در طول عمر توليدي آنها ديده نمي شود.ولي زماني كه دو جنين نروماده دوقلوهستند، با توجه به اينكه غدد جنسي جنين نر زودتر از جنين ماده رشد ميكند،درنتيجه هورمونهاي آندوژن جنين نر در داخل جنين ماده ،مبادله مي شود وهمچنين سلولهاي دو جنين با هم تركيب وحالتي به نام chimersime را بوجود مي آورد. در نتيجه گوساله ماده دو قلو با اين جنين نر كاملا نابارور خواهد شد.
علائم فريمارتيسم:
معمولايك گوساله فريمارتين از لحاظ ژنتيكي ماده است،اما داراي بسياري از خصوصيات گوساله هاي نر مي باشد.تخمدانهاي گوساله فريمارتين به خوبي توسعه نمي يابدومعمولاكوچك باقي مي ماند.همچنين تخمدانهاي گوساله فريمارتين قادر به توليد هورمونهاي ضروري براي القا علائم رفتاري مرتبط با فحلي نمي باشد.
لبهاي خارجي فرج معمولا به حالت نرمال مي باشدومعمولا واژن حالت طبيعي دارد ،اما كليتوريس بزرگتر از حد طبيعي مي باشد و موهاي انبوهي به طور غيرطبيعي واژن را پوشيده است.تليسه فريمارتين داراي غدد پستاني تحليل رفته مي باشد.در بعضي موارد هيچ گونه علائمي مبني بر فريمارتينيسم وجود ندارد زيرا ممكن است گوساله نر در اوايل آبستني سقط گردد.گوساله نر دو قلو با اين گوساله فريمارتين نيز 90% باروري خود را از دست مي دهد.چنين گوساله نري داراي ناهنجاريهاي اسپروماتوزئيد و كاهش كيفيت مني مي باشد.
پديده فريمارتين در گوسفندوبز هم وجود دارد ولي مانند گاو اين ناهنجاري يك مشكل جدي به حساب نمي آيد.
نحوه تشخيص فريمارتين:
تخمين درصد گاوهاي كه بطورطبيعي گوساله دوقلو مي زايند،متغير است.از لحاظ آماري معمولا 5% يا از هر200تولد،يك تولد به صورت دوقلو مي باشد و از اين تخمين نيز 5/0 درصد تولدها حاوي گوساله فريمارتين هستند.
هيچگونه پيشگيري براي وقوع فريمارتينيسم وجود ندارد.بهر حال با استفاده از نمونه برداري از غشاهاي جفت براي بررسي كروموزومي مي توان اقدام نمود.

پرورش دهندگان گاو شيري مي توانند با مشاهده گوساله فريمارتين ،توان توليدمثلي آن را پيش بيني كنند و با حذف اين گوساله ، در هزينه هاي نگهداري گاوها صرفه جويي كنند.

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ٩:٢۱ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱/٢۳
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس



پرورش كبك چوكار

سایت پارس بیولوژی
Raising Chukar Partridges
نوشته : Gerry Bolla
ترجمه : قربان الياسي, ام البنين پيراهري

مقدمه
نژادهاي متنوعي از كبك شامل كبك هاي اهلي و وحشي در سراسر جهان وجود دارد. كبك چوكار يا چوكار هندي (Alectoris chukar chukar) از ديرباز در اين جهان پهناور مي زيسته و داراي جمعيت بسيار زيادي بوده است ولي پس اينكه در دشتها ساكن شد توسط انسان بطور بي رويه شكار گرديد و تعداد آن به سرعت روي به تنزل گذارد. ساير گونه هاي كبك, مثل كبك عربي (Alectoris melanocephala) در جمعيت هاي بسيار بزرگي در همه نقاط جهان زندگي ميكند. در اين ميان چوكار هندي كبكي است كه در جهان امروزي بصورت اقتصادي مورد بهره برداري قرار مي گيرد.

خصوصيات تشخيصي كبك چوكار
همانطوريكه در عكس فوق مشاهده مي گردد خطهاي سياه مشخصي از پيشاني اين كبك شروع شده و از چشمها گذشته و به طرف گردن پايين آمده است. سينه, پشت و پهلوها خاكستري بوده و داراي نوك سياه جانبي است. منقار و پاها در كبك هاي بالغ قرمز مايل به نارنجي است. پرندگان جوان داراي پرهاي ثانويه خالدار پروازي, همراه با دو بال پروازي اصلي بيروني مي باشند كه از لحاظ شكل و شرايط رنگ با پر ساير نژادهاي كبك متفاوت است اين بالهاي بيروني پروازي, تا دومين سال نمي ريزند. نرها داراي وزن زنده 650 گرمي هستند و ماده ها حدود 10% سبكتر از نرها مي باشند. نرها و برخي از ماده ها دارا رفتارهاي خاص جفت گيري هستند و تعيين جنسيت در آنها از طريق كلواك (مقعد) امكان پذير است.

جفتگيري
كبك هاي بالغ قادر هستند كه دماهاي بالا را تحمل كند و در مراتع پرورشي حصاركشي شده بزرگ, لانه گزيني كنند و با استفاده از پوشش زمين و موانع طبيعي خود را از نور مستقيم خورشيد محافظت نمايند. چوكارها در جمعيتهاي بزرگ و بصورت صنعتي پرورش داده مي شوند در هنگامي كه مراتع كافي در اختيار باشد مراتع مخصوص نگهداري كبك به ازاي هر پرنده 5/2 متر مربع مي باشد كه بايد بطور متناوب از آنها استفاده كرد تا پوشش علفزار براي تغذيه و پنهان شدن كبك مناسب باشد. قفسهاي كبك بايد بزرگتر از حالت استاندارد باشد و براي هر كبك 3/0 متر مربع مساحت در نظر گرفته شود با وجود اينكه چوكارها عمدتا با جفت خود زندگي مي كنند ولي ممكن است كه نسبت تلاقي در گروه هاي بزرگ 3:1 باشد. گله هاي داشتي بايد در اواخر زمستان انتخاب شوند تا قبل از شروع تخمگذاري از بارور بودن تخمها اطمينان حاصل گردد. توليد تخم در هر كبك چوكار 30 عدد تخم مي باشد. چوكارهاي نر بيشترين حالت باروري را در فصل نسبتا كوتاهي نشان مي دهند (كمتر از 3 ماه) و تا سن 30 هفتگي نمي توان آنها را با نور مصنوعي به بلوغ رساند. نوردهي نرها بايد 2 هفته قبل از جفتگيري صورت پذيرد در اين حالت انتظار مي رود كه تخمهاي بارور 3-2 هفته پس از جفتگيري گذاشته شوند.

كنترل جوندگان
چوكارها در روي زمين ساكن هستند و در آن لانه مي سازند و جهت در امان ماندن از حمله جوندگان لانه هاي خود را 30 سانتيمتر در زمين حفر مي كنند و با اين روش جوندگان را كنترل مي كنند. با حصاركشي لانه ساير شكارگرها را نيز از لانه خود دور نگه مي دارند.

نوردهي
در شرايط طبيعي چوكارها از اوايل بهار تا اواسط تابستان تخمگذاري مي كنند و نوردهي مصنوعي كبكهاي ماده ممكن است كه اين دوره را طولاني تر كند كه شدت نور حداكثر Lux10 مي باشد افزايش تدريجي برنامه نوردهي به 16 ساعت و كاهش آن به 8 ساعت در روز ايده آل است.

جوجه كشي
براي جوجه كشي, تخمهاي كبكها بايد حداقل 2 بار در روز جمع آوري گردند ولي در آب و هواي گرم تعداد دفعات بيشتري مورد نياز است تا از رشد جنين جلوگري گردد تخم ها بايد با برس نرم تميز شوند و حداكثر 2 هفته مي توان تخمهاي جوجه كشي را قبل از اقدام به جوجه كشي نگهداري كرد كه بايد در 15 درجه سانتيگراد با 75% رطوبت نسبي نگهداري كرد و در هر روز دو بار آنها را چرخاند. اگر دستگاه جوجه كشي مخصوص تخم مرغ باشد بايد شرايطي مهيا كرد تا بتوان تخمهاي كبك را در آنها جاي داد. شرايط مناسب براي جوجه كشي در كبك 6/37 درجه سانتيگراد و رطوبت نسبي 59% مي باشد. تخمهايي كه براي جوجه كشي در داخل دستگاه جوجه كشي قرار داده مي شود در طول 24 روز دوره جوجه كشي بايد به طور صحيح چرخانده شوند تخمهايي كه قبل از دوران جوجه كشي نگهداري شده اند ممكن است دو روز بيشتر از بقيه در دستگاه جوجه كشي باقي بمانند و احتمالا قابليت جوجه كشي آنها در مقايسه با تخمهاي تازه به مقدار كمي پايينتر خواهد بود. تخمهاي داخل دستگاه 3 بار در روز بايد چرخانده شوند حتي تعداد دفعات بيشتر نتايج بهتري حاصل خواهد كرد. ولي چرخاندن تخمها از روز 21 جوجه كشي كه به دستگاه هچر منتقل مي گردند متوقف مي شود. در داخل هچر دماي 5/36 درجه و رطوبت نسبي 69% ايده آل است. ضدعفوني كردن سترها و هچرها با گاز فرمالدئيد در بين دوره هاي جوجه كشي يك عمل معمول بر عليه آلودگي باكتريايي است بهداشت اتاق جوجه كشي بسيار مهم است يك ماده ضدعفوني كننده ارزان و بي خطر براي ضدعفوني كردن ظروف, سطحها و تجهيزات لازم است كه معمولا از محلول نشاسته (قلياي) 5/0 كيلوگرم در 18 ليتر آب استفاده مي شود ابتدا سقف و ديوارها خيسانده شده و سپس بطور كامل شسته ميشوند. تخمها در روز 21 در هنگام انتقال به دستگاه هچر نورآزمايي مي گردند تا تخمهاي بارور و غير بارور جدا شوند كه اين روش در روز 4 جوجه كش هم امكان پذير است.

پرورش
براي جلوگيري از آسيب ديدن پاي پرنده, چوكارها در بسترهاي عميق و يا در كف سالن پرورش داده مي شوند يا اينكه قفسهايي كه كف آنها با كاغذ و مقواي نازك پوشيده شده است براي چند روز اول پس از تخم درآمدن جوجه ها تهيه مي گردد. به علت اينكه جوجه كبكها بسيار كوچك هستند به منظور جلوگيري از فرار جوجه ها بايد اشياي جامدي مثل فيبر در ناحيه پرورش آنها قرار داده شود. فراهم آوردن آبخوري كم عمق كه بيش از 1 سانتيمتر عمق نداشته باشد از خيس شدن و خفه شدن جوجه ها جلوگيري مي كند حتي سيم كشي بر روي آبخوري توصيه مي گردد. پرورش جوجه ها از دماي 33 درجه سانتيگراد شروع مي گردد كه ترجيحا با دماسنج حساس اندازه گيري مي شود و به ازاي هر سه روز دما 1 درجه سانتيگراد كاهش مي يابد تا اينكه به 21 درجه برسد اين دما تا زمان پرورش كامل جوجه ها (معمولا تا 5-4 هفتگي) ثابت نگه داشته مي شود. براي 10 هفته اول پرورش 3 عدد آبخوري 5/4 ليتري و 1 متر مربع فضاي تغذيه براي 100 عدد جوجه كبك در نظر گرفته مي شود.

همخواري
به علت اينكه چوكارها پرندگان شكاري هستند تمايل بسياري به همخواري دارند نوك چيني در 3 روز اوليه سن ميتواند از بروز همخواري جلوگيري كند فراهم آوردن بستر كافي و جيره غذايي مناسب و كافي باعث آسايش جوجه ها شده و ريختن كاه و علوفه سبز در محل مي تواند به پيشگيري از همخواري كمك كند. بايد مراقب بود كه رطوبت بيش از اندازه بالا نرود و شدت نور مناسب باشد تا ميزان همخواري كم شود.

تغذيه
جيره هاي رشد بوقلمون كه با پوسته صدف مكمل سازي شده باشد براي پرورش چوكارها مناسب است كه بايد 1 ماه قبل از جفتگيري تهيه شود. گله هاي مادر در هر هفته 300 گرم خوراك مصرف مي كنند ولي جوجه كبك ها در طول دوره پرورش, جيره هاي استارتر (آغازين) بوقلمون را تغذيه كنند و سپس تا هنگام فروش جيره رشد دريافت مي كنند.

جيره پيشنهادي

 از 5-0 هفتگي (%) از 5 هفتگي به بعد (%) گله مادر
گندم 50 60 68
جو 6 10 -
پودر سويا 23 10 5/7
پودر گوشت 15 10 10
پودر شير 4 3 4
پودر يونجه -2/05
نمك0/20/3 0/5
آهك - 2 5
شن و ماسه نامحلول0/50/40/5
متيونين0/20/20/2
لايزين0/10/10/1

ويتامين پيش مخلوط

0/10/20/1

در جيره پيشنهادي بالا چوكار ممكن است در 18 هفتگي به 600 گرم برسد كه ضريب تبديل غذايي آن 6:1 است

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ٩:۱٦ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱/٢۳
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس



بيماری های متابوليک در گاوهای شيری

سایت پارس بیولوژی
METABOLIC DISORDERS IN DAIRY COWS
Department of Animal Science - McGill University
ترجمه: دكترجاويد مرتضوي تبريزي
مهندس رامين سلا مت دوست نوبر

زايمان و اولين ماه بعد از زايمان دوره بحراني گاوهاي شيري مي باشد بنابراين مديريت صحيح گاوهاي خشك نقش مهمي در كنترل بيماريهاي متابوليكي در زايمان يا دوره نزديك به زايمان را بر عهده دارد، مسائل عمده بوجود آورنده اين اختلالات متابوليكي كه با يكديگر در ارتباط هستند از مسائل مديريتي تغذيه ناشي مي گردند.

اختلالات عمده متابوليكي در گاوها تازه زا عبارتند از:

1- تب شير
2- ادم يا خيز پستاني
3- كتوزيس
4- سندرم كبد چرب
5- جفت ماندگي
6- جابجايي شيردان
7- اسيدوزيس
8- لنگش (Laminitis)

تب شير:
تب شير يا فلج ناشي از زايمان يكي از اختلالات متابوليكي معمول در دوره زايمان مي باشد منظور از بيماري تب شير داشتن تب واقعي نيست. بروز تب شير در گاو با سن دا م مرتبط مي باشد و اكثراً در گاوهاي پر توليد با سن بالا ديده مي شود. در حدود 75 % از موارد بروز تب شير 24 ساعت و حدود 5% آن 48 ساعت بعد از زايمان روي مي دهد.

علايم عمومي بروز تب شير:
- از دست دادن اشتها
- عدم فعاليت دستگاه گوارش
- سرد شدن گوشها و خشك شدن پوزه
علايم اختصاصي بروز تب شير:
- عدم تعادل حين راه رفتن
- زمين گير شدن گاو كه اين حالت در سه مرحله انجام مي گيرد:
- ايستادن همراه با لرزش
- افتادن روي سينه
- افتادن روي پهلو و بي اعتنا بودن به تحريكات محيطي
تغييرات عمده در خون گاو مبتلا به تب شير شامل كاهش سطح كلسيم خون است, حد طبيعي كلسيم در خون گاوهاي خشك 8- 10 ميلي گرم در 100 ميلي ليتر خون مي باشد، كه اين مقدار در حين زايمان به كمتر از 8 ميلي گرم در 100 ميلي ليتر خون مي رسد. در گاو مبتلا به تب شير سطح كلسيم خون به ترتيب در سه مرحله ذكر شده به 5/6, 5/5 و 5/4 ميلي گرم در 100 ميلي ليتر خون كاهش مي يابد كه اين كاهش سطح كلسيم خون همراه با كاهش فسفر و افزايش سطوح پتاسيم و منيزيم خون مي باشد.
سطوح كلسيم خون در گاوهاي مبتلا به تب شيربه ترتيب شامل موارد ذيل مي باشد:
گاو با شير دهي طبيعي 4/8 – 2/10 mg/dl
زايمان طبيعي                8/6 – 6/8 mg/dl
بروز تب شير خفيف          5/7 –9/4 mg/dl
بروز تب شير متوسط        8/6 –2/4 mg/dl
بروز تب شير شديد          7/5 –5/3 mg/dl
علل بروز تب شير:
تب شير در اثر خروج كلسيم از طريق شير بعد زايمان همراه با ناتواني گاو در متعادل نگه داشتن سطح كلسيم خون روي مي دهد. ناتواني گاو نسبت به تغيير متابوليسم كلسيم احتمالاً در اثر عدم تعادل كلسيم, فسفر و منيزيم و افزايش سطح پتاسيم ايجاد مي شود بطور كلي تب شير با تعادل آنيونها و كاتيونها در ارتباط مي باشد. گاو شيري كلسيم مورد نياز خود را از دو منبع تامين مي نمايد: استخوان و جذب كلسيم از دستگاه گوارش.
در بدن تعادل كلسيم توسط هورمون پاراتيروئيد تنظيم مي گردد و كاهش سطح كلسيم خون باعث آزاد سازي اين هورمون مي شود، اثرات عمده اين هورمون حركت كلسيم از استخوان به طرف خون است. آزادسازي هورمون پاراتيروئيد در گاو مبتلا به كمبود كلسيم موجب تحريك 1و25 دي هيدروكسي (ويتامين D ) مي شود كه باعث افزايش جذب كلسيم در روده كوچك ميگردد. فرم فعال ويتامين D در گاو مبتلا به تب شير افزايش مي يابد ولي تأخير در پاسخ به افزايش اين ويتامين مانع تأثير مناسب آن مي گردد.
درمان:
روش مناسب براي درمان بيماري تب شير تزريق وريدي محلول گلوكونات كلسيم مي باشد. از ديگر روشها مي توان تجويز خوراكي 100 گرم كلريد آمونيوم بمدت 204 روز و يا بلوسهاي حاوي كلسيم بالا ( gr75) هشت ساعت قبل از زايمان را نام برد. گاوهايي كه به درمان جواب مثبت نمي دهند مي توان 800-700 گرم Epsom يا سولفات دومنيزي محلول در آب را به گاو داد تا علاوه بر تأمين منيزيم، سموم موجود در روده را نيز دفع نمايد.
پيشگيري:
راه سنتي پيشگيري از بيماري تب شير شامل محدود نمودن مصرف كلسيم در دوره خشكي گاو مي باشد تا اينكه گاوها نسبت به كمبود كلسيم سازگاري يافته و توانايي مناسبي در پاسخ به احتياجات بالاي كلسيم در اوايل شير دهي داشته باشند. بنابراين گاوهايي كه در دوره خشكي با جيره هاي محدود از نظر كلسيم و فسفر تغذيه شده اند استخوانها و روده كوچك آنها نسبت به تحريك هورمون پاراتيروئيد و ويتامين D پاسخ مناسبي ميدهد.
جهت محدود كردن مصرف كلسيم در دوره خشكي از راههاي زير مي توان استفاده نمود.
- كاهش مصرف كلسيم به 50 گرم در روز (كمتر از 5/0%جيره)
- كاهش مصرف فسفر به gr 45در روز (كمتر از 35/0%)
تغذيه با علوفه هايي خشبي داراى كلسيم بالا از قبيل يونجه خشك و سيلاژ در دوره خشكي گاوها بايد محدودتر گردد و بخشي از يونجه جيره غذايي با گراسها يا سيلاژ جايگزين شود تا بدين ترتيب با محدود نمودن مصرف كلسيم در دوره خشكي حدالمقدور از بروز تب شير جلوگيري نمائيم.
استفاده از مكمل نمكهاي آنيوني در جيره گاوهاي خشك روش موثر ديگر در پيشگيري از بروز بيماري تب شير مي باشد. نمكهاي آنيوني با افزايش آزادسازي كلسيم از استخوانهابروز تب شير را كاهش مي دهند همچنين نمكهاي آنيوني در جيره هاي با سطوح كلسيم بالا نيز موثر مي باشند(150 گرم در روز).
بايد توجه نمود، زماني كه سطح كلسيم جيره پايين است از نمكهاي آنيوني نبايد استفاده گردد بنابراين آگاهي از تركيبات جيره غذايي بويژه علوفه ها از نظر مواد معدني اهميت بسيار زيادي دارد. pH ادرار با تغييرات حالت اسيدي پايه تحت تأثير قرار مي گيرد. بنابراين دامداران با كنترل نمودن pH ادرار در تعيين ميزان استفاده مناسب از نمكهاي آنيوني در جيره هاي گاوهاي شيري مي توانند استفاده كنند.

كتوزيس:
اين اختلال متابوليكي در نتيجه عدم تغذيه مناسب بويژه از لحاظ انزژي در اوايل شير دهي روي ميدهد. با كاهش تدريجي سطح گلوكز خون ذخاير بدني مورد استفاده قرار مي گيرد و معمولاً 10 روز تا 6 هفته بعد از زايمان در اوايل شيردهي گاوهاي پرتوليد مبتلا به كتوزيس تحت كلينيكي يا كتوزيس اوليه مي شوند.
مسائل ديگري نظير جفت ماندگي، جابجائي شيردان از عوامل مستعد كننده كتوزيس هستند.

علائم بروز كتوزيس:
- كاهش اشتها بويژه در جهت مصرف غلات
- عدم فعاليت شكمبه
- كاهش وزن
- كاهش توليد شير
دو تغيير عمده كه در بيماري كتوزيس روي ميدهد كاهش سطح گلوكز خون و افزايش سطح كتون باديهاي خون است سطح نرمال گلوكز خون در گاوهاي شيري در حدود 50 ميلي گرم در دسي ليتر خون است.
 

blood components of normal and ketotic cow
ketoticnormalblood
2852Glucose
423Kerones
  plasma
323NEFA
814Triglycerides

 

 


تشخيص:
آزمايشاتي جهت كنترل سطوح كتونها در شير و ادرار وجود دارد. شير گاو در حدود نصف سطح كتون باديهاي خون را دارد در حاليكه سطح كتون باديهاي ادرار چهار بار از سطح كتون باديهاي خون بيشتر است.
آزمايش ادرار جهت تشخيص وجود كتون باديها در بسياري از گاوها در اوايل شير دهي مثبت مي باشد كه نيازي هم به درمان ندارد بهر صورت نتيجه منفي آزمايش نمايانگر عدم بروز كتوزيس مي باشد آزمايش شير دقيق تر نتيجه تعيين كتوزيس را مي دهد.
درمان:
در تمام روشهاي درماني كتوزيس هدف افزايش سطح گلوكز خون و كاهش آزاد سازي ذخاير بدني مي باشد.
تزريق وريدي گلوكز:
اين روش سريعترين راه براي رساندن گلوكز به بدن گاو مي باشد و ظاهراً استفاده از تزريق گلوكز درمان قطعي مي باشد.
استفاده از هورمون:
گلوكوكورتيكوئيدها(كورتيزون) موجب توليد گلوكز از بافتهاي پروتئين مي گردد, هچنن استفاده از ACTH (هورمون آدرنوكورتيكوتروپيك ) ترشح گلوكوكورتيكوئيد را تحريك مي نمايد.
استفاده از قندهاي خوراكي:
پروپيونات سديم و پروپيلن گليكول دو قند خوراكي مي باشد كه در كبد گاو براي توليد قند ها بكار مي رود اين مواد را مي توا ن يا از طريق خوراك يا بطور آشاميدني به ميزان 250- 450 گرم در روز بدنبال درمان با گلوكز يا هورمون بكار مي روند.
پيشگيري:
- جلوگيري از افزايش وزن در گاوها ي شيري در اواخر شيردهي يا دوره خشكي، افزايش وزن علاوه بر كاهش اشتها در گاوهاي تازه زا امكان بروز مشكلات مربوط به كبد چرب را افزايش مي دهد. بنابراين امتياز بدني گاو در زايمان بايد بين 3- 5/3 باشد.
- تغذيه با 4/2 كيلوگرم غلات به ازاي هر گاو در اواخر آبستني (3 هفته قبل از زايمان ).
- افزايش مصرف انرژي بعد از زايمان با استفاده از تعليف يونجه مرغوب.
- استفاده از جيره مخلوط و در صورت عدم امكان محدود نمودن به 2- 4 كيلو گرم غلات در هر وعده غذايي.
- كاربرد نياسين، به مقدار 6 گرم در روز 2-10 روز كه 2 هفته قبل اززايمان بايد آغاز گردد.

سندرم كبد چرب:
در اوايل شيردهي اغلب گاوهاي شيري در تعادل منفي انرژي هستند كه اين حالت منجر به تجزيه چربي ذخاير بدني و افزايش سطوح اسيد هاي چرب غير اشباع NEFA در خون مي گردد وقتي اسيد هاي چرب در خون افزايش مي يابد كبد شروع به افزيش ذخاير اسيد هاي چرب آزاد نموده و اسيد هاي چرب آزاد در كبد به تري گليسيريد ها تبدبل مي گردد. عارضه سندرم كبد چرب معمولاً در گاوهاي شيري چاق چند روز قبل از زايمان روي مي دهد.
علايم:
نشانه هاي اين اختلال متابوليكي مشابه بيماري كتوزيس مي باشد، اين سندرم معمولاً با ساير اختلالات متابوليكي مانند تب شير، كتوزيس و ورم پستان مشابه بوده و در كل با اختلال در اشتها و افسردگي دام نمايان مي شود .
درمان:
گاوهاي مبتلا به سندرم كبد چرب نسبت به درمان جواب نمي دهند معمولاً روشهاي درماني اين بيماري با روشهاي درماني كتوزيس مشابه است مثل تزريق داخل وريدي گلوكز. در بيشتر موارد درمان اقتصادي نبوده و حذف گاو مناسب ترين راه است.
پيشگيري:
مناسب ترين راه پيشگيري از بروز سندرم كبد چرب, مديريت تغذيه اي صحيح و جلوگيري از آزادسازي اسيد هاي چرب جهت به حداقل رساندن تعادل منفي انرژي بخصوص در اوايل شير دهي مي باشد.
وضعيت بدني گاوها در اواخر شير دهي و دوره خشك بايد تحت كنترل قرار گرفته و از نظر وزن بدن در حد متعادل باشند معمولاً وضعيت بدني گاوها در دوره خشكي بايد در محدوده 5/0 ± متغير باشد.

جفت ماندگي:
جفت ماندگي معمولاً مربوط به ناتواني در جدا شدن جفت از جداره رحم مي باشد. در گاوهاي سالم و نرمال جفت طي يك ساعت يا اندكي بيشتر بعد زايمان از رحم خارج مي شود. جفت ماندگي به حالتي اطلاق مي شود كه جفت 12 ساعت بعد از زايمان خارج نشود. مشكل جفت ماندگي بيشتر در تليسه ها در شكم اول و گاوهاي مسن معمول مي باشد. همچنين در زايمانهاي نادر دو قلو نيز جفت ماندگي ملاحظه ميگردد.
علل جفت ماندگي:
1- چسبيدن جفت به جدار رحم كه با كاهش وزن بدن مرتبط مي باشد. اتصال جفت با رحم در ماههاي آخر آبستني سست تر گرديده و اين عمل در 5 روز قبل از زايمان با ترشح هورمون استروژن انجام مي گيرد. بنابراين گاوي كه پنج روز دير تر يا زودتر از موعد مقرر وضع حمل نمايد احتمال بروز جفت ماندگي افزايش مي يابد.
2- عدم انقباض يا سستي رحم يا هر عاملي كه باعث توقف يا ضعف ماهيچه هاي منقبض كننده رحم شود (مانند تب شير) موجب بروز اختلال در دفع جفت توسط رحم مي گردد.
3- عفونت و بيماري اندامهاي بدن، اين عوامل موجب آلودگي دستگاه توليد مثلي شده و با توليد تب بالا موجب سقط جنين مي گردد از طرفي عارضه جفت ماندگي احتمال عفونت دستگاه توليد مثل را افزايش مي دهد. بيماريهاي مستعد كننده اين شرايط شامل:
- بروسلوزيس
- ويروس اسهال گاو
- لپتوسپيروز
-- عفونت دستگاه تنفسي گاو
كمبود ويتامين A يا بتا كاروتن, سلنيوم, يد و عدم تعادل كلسيم و فسفر احتمال بروز جفت ماندگي را افزايش مي دهد. گاوهاي چاق مستعد جفت ماندگي بوده و اينحالت در گاوهاي مستعد تغذيه شده با سيلاژ ذرت و غلات تقويت مي گردد.
پيشگيري:
- به حداقل رساندن عوامل استرس زا مانند گرما, رطوبت, تهويه نامناسب و تراكم.
- برنامه تغذيه مناسب در دوره خشكي.
- اجراي برنامه هاي واكسيناسيون بر عليه بيماريهاي عفوني.
- وضعيت بدني مناسب در طول دوره خشكي.
- استفاده از مكملهاي ويتامين E و سلنيم در طول دوره خشكي.

جابجائي شيردان:
جابجائي شيردان به حالتي اطلاق مي گردد كه شيردان ( معده حقيقي) از وضعيت طبيعي خود به سمت چپ يا راست منحرف گردد. وضعيت طبيعي شيردان نزديك به كف شكم متمايل به راست است در حدود 80- 90 % از جابجائي هاي شيردان بطرف چپ مي باشد, جابجائي شيردان از محل طبيعي خود بطرف زير شكمبه و به سمت چپ ديواره حفره شكمبه موجب گير كردن شيردان شده و در اثر فشار وارده از سوي محتويات شيردان بيشتر جابجا مي گردد و مملو از گاز شده و نفخ مي كند حدوداً 90 % جابجايي هاي شيردان در طول 6 هفته بعد از زايمان روي مي دهد.
علايم جابجايي شيردان:
- عدم تغذيه
- كاهش توليد شير
- خميدگي پشت
- كاهش ميزان مدفوع يا اسهال ملايم در روزهاي اول و مدفوع با رنگ تيره و بد بو
علل جابجايي شيردان:
- جابجايي شيردان مي تواند در اثر فشار وارده توسط جنين به دستگاه گوارش در طول زايمان اتفاق بيفتد.
- عوامل مستعد كنده شامل تب شير, سندرم كبد چرب و ورم پستان
- عوامل تضعيف كننده انقباضات ماهيچه ايي و تجمع گاز در روده در اثر جيره هاي با سطوح غلات بالا.
درمان:
- غلتاندن گاو به حالت پشت در موارد خفيف
- جراحي كه معمولاً مقرون به صرفه نيست
پيشگيري:
- مورد توجه قرار دادن برنامه هاي غذايي قبل اززايمان و تغذيه با خوراك هاي حجيم در جيره گاوهاي خشك
- تغيير تدريجي جيره مرحله خشكي به جيره مرحله شيرواري

لنگش ( لامينايتيس):
لنگش به معني التهاب بافت عروقي مي باشد. لنگش يك بيماري غير عفوني است كه در بر گيرنده تغييرات دژنراتيو در لايه حساس سم است. مراحل لنگش شامل مراحل حاد, تحت حاد و مزمن است, لنگش تحت حاد بيشتر در ساير موارد شايع مي باشد.
- لنگش حاد در هنگام بروز بسيار دردناك است.
- لنگش تحت حاد 1-3 ماه بدون نشانه است.
لنگش در نتيجه حالتهاي پيچيده ايجاد مي گردد.
علل لنگش (لامينايتيس):
علل لامينايتيس را مي توان به سه دسته تقسيم نمود.
1- عدم تعادل غذايي
2- عدم اتساع كافي شكمبه
3- سم چيني زياد
استفاده از سطوح بالا مواد كربوهيدراته قابل تخمير در جيره مخلوط با فيبر ناكافي مي تواتد موجب بروز اسيدوز شكمبه شده و در اينحالت با از بين رفتن اغلب باكتريهاي شكمبه، باكتريهاي لاكتو باسيل رشد كرده و pH شكمبه كاهش مي يابد در پاسخ به اين عمل بدن گاو توليد هيستامين مي نمايد كه باعث انقباض و سپس اتساع مويرگهاي لايه مورقه پا مي شود و خيز و تجمع خون همراه با تخريب ديواره عروق خوني ديده مي شود پاها دردناك شده و منجر به آسيب مويرگها شده و از توليد طبيعي كراتين در سم جلوگيري مي گردد.
انواع لنگش(لامينايتيس):
لامينايتيس حاد:
- افزايش تنفس و ضربان قلب
- گرم شدن ديواره سم و آماس حاد عروق
- خونريزي، كه اكثراً در خط سفيد سم يا در مفاصل مچ قابل مشاهده مي باشد. گاهي نيز خونريزي با جدا نمودن خط سفيد مشاهده مي گردد.
لامينايتيس تحت حاد:
با وجود زخم در مچ و ديواره سم تا مدت 1-3 ماه هيچ نشانه ايي از لنگش ديده نمي شود. نواحي نرم سم و فاقد رنگدانه به رنگ زرد در آمده و نشانه هايي از خونريزي ديده مي شود.
لنگش مزمن ( لامينايتيس مزمن ):
پاها رشد نمو غير طبيعي داشته و ديواره افقي سم در اثر رشد طويل شده و بدين ترتيب كف سم عريض تر و پاشنه ها داراي گودي مناسب نمي گردد.
درمان:
جيره هاي غذايي گاو شيري بايد براي تمام انواع اين بيماري تصحيح گردد.
1- لنگش هاي مزمن را مي توان با سم چيني منظم هر 3-4 ماه يكبار بر طرف نمود گاوهايي كه مشكل پاي آنها قابل درمان نيست بايد حذف گردد.
2- در لنگشهاي تحت كلينيكي جهت آشكار نمودن جراحات، نياز به سم چيني است و با بستن قطعه چوب از وارد آمدن فشار به كف پا جلوگيري مي كنند.
پيشگيري:
استفاده از غلات در جيره را محدودتر نموده و جيره هاي غذايي را جهت ورود به مراحل مختلف توليد بتدريج تغيير داد. جيره غذايي براي تخمير مطلوب شكمبه ايي نبايد حاوي علوفه هاي با طول كافي باشد، گاوها و تليسه ها قبل و بعد از زايمان فعاليت بدني كافي داشته باشند، كف محل نگهداري دامها جهت سايش سمها از سيمان ساخته شود.

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ٩:۱٠ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱/٢۳
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس



بيماري ورم پستان و بهداشت پستان دام

منابع :
1- اورام پستان وبيماريهائيكه بوسيله باكتريها توليد ميشود . تأليف : بلاد هندرسن ترجمه دكتر احمد شيمي
2- بهبود كيفيت شير تأليف اف هاردينگ ترجمه دكتر شهريار دبيريان . مهندس لادن ربيعي
3- بهداشت پستان وشيردوشي نوشته مهندس سيد محمد عتيقه چي
4- بهداشت گاوهاي شيري ترجمه دكتر عليرضا محمود زاده – دكتر مسعود هاشمي
5- بيوسنتز شيردوشي صحيح ورم پستان ترجمه دكتر مسعود هاشمي – دكتر عليرضا محمود زاده
6- شير و بهداشت همگاني نويسنده دكتر گيتي كريم – دكتر عباس فرخنده.
دكتر سيد مجتبي جعفري 
ادارة كل دامپزشكي استان فارس

Dairy research & information
Dairy research and develo pment corporation
Milk quality incentives Richard h. bennett PH.D.,P.A.S
Neb guide: using the callfornia mastitistest G81-556-A
NEB Guide: the somatic cell count and milk quality G93-1151-A
Producing milk with a low bacteria G83-678-A

مقدمه
واژه ورم پستان به التهاب غده پستاني بدون توجه بعلت آن اطلاق ميشود كه بوسيله تغييرات فيزيكي شيميائي ومعمولا ميكربي شير وهمچنين تغييرات حاصل از بيماري در بافت غده پستاني مشخص ميشود
مهمترين تغييراتيكه در شير ايجاد ميشود عبارت است از:
تغيير رنگ وجود لخته و پيدايش تعداد زيادي لوكوسيت ( گلبول سفيد)با علا ئم تورم گرمي درد وسفت شدن غده پستاني كه بوسيله آزمايش ظاهري شير ميتوان آ نها راتشخيص داد . موارد زيادي از ورم پستانها را بسهولت نميتوان مشخص كرد بطوريكه داراي نشانيهاي درمانگاهي نيستند (ورم پستان مخفي) دراين نوع ورم پستانها به آزمايش غير مستقيم يعني شمارش گلبولهاي سفيد متوسل ميشوند
اپيدميولوژي :
ورم پستان درتمام حيوانات پستاندار ماده بروز ميكند ولي در گاوهاي شيري داراي اهميت اقتصادي است وآنهم بعلت خساراتي است كه به صنعت توليد شير وفرآورده ها ي آن وارد مي شود . البته در اثر بيماري ورم پستان تلفات دامي نيز وجود دارد لكن زيا ن اقتصا دي آ ن مربوط به تلفا ت به تنها ئي نيست بلكه كاهش مقدار شير پستان مبتلا و اختلال در فر آوري شير عمده ترين خسارات را تشكيل ميدهد . از جمله خسارات ديگر آن انتشار ورم پستان در ساير دامها ي گله وبعضا ايجاد گلو درد استرپتوكوكي ويا سل و بروسلور در انسا ن است
شيوع بيماري ورم پستان در اغلب كشورهاحدود 40 در صد است كه در بعضي از كشورها تا 25 در صد آنرا كاهش داده اند .
بطور متوسط ابتلا هر كارتيه (قسمت ) از پستان به بيماري سبب كاهش 8 درصد توليد شير آن كارتيه ميگردد ويطور كلي در يك گاو مبتلا سبب كاهش 15 در صد از توليدشير ميشود. ازطرفي زيان حاصل از تغييرات تركيب شير مثل كاهش چربي كاهش كازئين ولاكتوز و افزايش سرم شير وپروتئين ها وافزايش كلرور ها نيز بايستي در نظر گرفت .
عوامل ايجاد ورم پستان :
ميكربها يكي از عوامل ايجاد ورم پستان هستند اما بتنهائي بعنوان عامل اوليه اورام پستان نميباشند در بعضي موارد از شير هاي بظاهر سالم هم ميكرب جدا ميشود عوامل ايجاد ورم پستان عبارتند از
1-عوامل مستعد كننده 2-عوامل عفوني
عوامل مستعد كننده :
الف-جراهاتيكه در سر پستانها يا پستان ايجاد ميشود
ب- روش نگهداري (مديريت بهداشت جايگاه .مديريت بهداشت شير دوشي)
پ-حساسيت مربوط به توارث
ت-روش تغذيه :
2-عوامل عفوني
استرپتوكوك ها مثل استرپتوكوك آگالاكتيه استرپتوكوك اوبريس وديسگالاكتيه وفكاليس وپنومونيه
استافيلوكوك ها اورئوس
كلي فرمها اشرشيا كلي اسفروفوروس نكروفوروس يا فزي فرمها
كورينه باكتريها پيو ژنس وبويس
سودو مونا س ها
مايكو باكتريومها توبر كولوسيس (سل)
ميكو پلاسما آگالاكتيه واريته بويس
قارچها كانديدا كريپتو كوكوس تريكوسپرون
باستثنا سل كه از طريق خون انتشار مييابد در ساير موارد عفونت پستان اغلب از طريق مجراي پستان انجام ميگيرد .

عفونت در ابتدا بصورت التهاب مشخص ميشود ولي تا بروز التهاب سه مرحله وجود دارد
1-هجوم 2- عفونت 3- التهاب
هجوم مر حله ايست كه ميكرب از خارج سر پستانها به مجاري شير نفوذ ميكند
عفونت مرحله ايست كه ميكرب رشد ميكند و بافت پستاني را مورد تهاجم قرار ميدهد
التهاب نتيجه رشد ميكرب و افزايش آ ن وتخريب بافت پستاني و نفوذ گلبولها ي سفيد يا لكوسيتها جهت دفع عفونت ميباشد

مرحله هجوم
الف- دراين مرحله بستگي به حضور وتعداد باكتريها ي مولد بيماري در محيط شير دوشي كه معمولا بوسيله مبتلا كردن هر يك از قسمتها ي چهار گانه پستان وميزان آ لودگي پوست و سرپستانها سنجيده ميشود
ب- تعداد دفعا تي كه سر پستانها ي گاو بويژه نوك آ نها با اين باكتري ها آ لوده ميشوند كه وابسته به ميزان رعايت بهداشت در هنگام شير دوشي ميباشد
ج- ميزان ضا يعا ت اسفنكتر سر پستانها كه ورود باكتريها را در مجاري آ نها آ سان ميكند و بستگي به ماشينها ي شير دوشي وميزان كردن نگاهداري ودرست كار كردن ماشين شير دوشي ومراقبت از سرپستانها دارد
د- وضع اسفنكتر0سر پستانها بويژه در مرحله پس از شير دوشي كه عضلات اسفنكتر در استراحت ميباشند وشل بودن اسفنكترها سبب ميشود هجوم ميكربها را هم در نتيجه مكيدن و هم بواسطه تكثير ميكربي به داخل آ سا ن سا زد
ذ- حضور مواد ضد ميكربي در مجرا ي سر پستانها .
2- مرحله عفونت
الف- نوع ميكرب كه قدرت آ نرا در تكثير در شير مشخص ميكند
ب- حساسيت ميكرب عامل در برابر آ نتي بيو تيكها ي مورد استفاده كه ممكن است مربوط به مقاومت طبيعي ويا اكتسابي ميكرب در نتيجه مصرف نا مناسب آ نتي بيوتيكها حاصل شده باشد .
ج- وجود مواد حفاظت كننده در شير (مواد ايمني زا ) كه ممكن است طبيعي باشند يا در نتيجه عفونت قبلي ويا مايه كوبي توليد گردند .
د- وجود تعداد زيادي لوكوسيت كه در نتيجه تورم پستان قبلي ويا ضربه ها ي فيزيكي باشد.
ذ- مرحله شير واري كه عفونت در مرحله خشك شدن پستان با سهولت بيشتري صورت مي گيرد زيرا در آ ن مرحله عمل فيزيكي سيلا ن وخروج شير همراه با عفونت وجود ندارد .
3-مرحله التهاب
الف- بيماري زائي وقدرت هجوم ميكرب .
ب- ميزان حساسيت بافت پستان به ميكرب كه ممكن است از مقاومت در نتيجه وجود پادتن ثابت بافت تا حساسيت شديد در اثر عفونت قبلي تغيير كند .
در مرحله هجوم بهتر از مراحل ديگر ميتوان با توجه به پرستاري و بويژه بكار بردن روشهاي بهداشتي خوب از ميزا ن اشاعه تورم پستان كم كرد .
نشانيها ي بيماري ورم پستان
برحسب حدت وشدت ميكرب كه به پستان هجوم كرده باشد نشانيها ي بيماري متفاوت است التهاب شديد (حاد) فوق حاد كه با مسموميت خوني (سپتي سمي ) وبا واكنش عمومي همراه است يا بصورت التهاب نامشخص (تحت حاد ) يا مخفي ويا مزمن كه بتدريج بافت پستان فيبروزي وسفت ميشود ظاهر ميشوددراين حالات بستگي به نوع ميكرب نشاني متفاوت است
ورم پستان محفي (تحت حاد)
در اين نوع ورم پستان وضع ظاهري شير سالم وعادي بنظر ميرسد ودر دام هيچگونه علائم بيماري بصورت ظاهري ديده نميشود لكن در تركيبات شير تغييرات زير ديده ميشود
-افزايش گلبولها ي سفيد و سلولها ي بافت پستان يا سلولهاي سوماتيك Somatic cell(sc)
-كاهش چربي شير
-كاهش كازئين
-كاهش لاكتوز
-افزايش سرم شير
-افزايش كلرورهادر شير
-افزايش گليكوژن
كاهش توليد شير
در اين مرحله بعلت عدم تشخيص وتوجه نداشتن دامدار به بهداشت شير در اتاق شير دوشي و توام دوشيدن دامها ي سالم وبيما ر سبب اشاعه بيماري به ساير گاوها ميشود بطوريكه ظرف مدت كوتاهي 50 در صد گله به اين نوع ورم پستان مبتلا ميشوند .
ورم پستان مزمن
اين حالت ورم پستان نيز از نظر دامدار تا حدودي نا مشخص است اما اگر دقت شود و آ زما يش ورم پستان استريپ كاپ انجام شود وجود لخته هائي در شير مشخص كننده بيما ريست و تغييرات تركيبا ت شير نيز مانند ورم پستان تحت حاد يا مخفي است اما پيشرفته تر در اينجا سرم شير افزايش يافته و كلرورها افزايش بيشتري دارند . اين نوع ورم پستان معمولأ به درما ن جواب نميدهد در صورت نگهداري گا و در گله سبب پيشرفت بيما ري و سرايت به سايرين ميشود و بايستي دام آلو ده حذف وبه كشتارگاه اعزام شود .
ورم پستان حاد :
در اين حالت پستان داراي التهاب و تورم است واطراف پستان گرم ودام هم تب دارد. در هنگام دوشش دام پاها را بر زمين مي كوبد واحساس ناراحتي ميكند شكل ظاهري شير نيز تغيير ميكند داراي مايع سبز رنگ و رگه ها ي خون ولخته ها ي فراوان است در
آزمايش استريپ كاپ براحتي ميتوان پي به بيما ري برد .گاو بي اشتها وناراحت است . اين گا وها را بايستي بادستگاه شير دوشي تك واحدي و در پايا ن شير دوشي بطور جداگانه روزانه حد اقل سه مرتبه دوشيد تا عفونت در پستان سبب ضايعه پستاني نشود دام را تحت مراقبت دامپزشك قرار ميدهند .شير دوشيده شده به فاضلأب ميريزند وهر دفعه دستگاه را ضد عفوني ميكنند .
ورم پستان فوق حاد :
اين نوع ورم پستان نيز مانند ورم پستان حاد مشخص ودام تب دار وبيما ر پستان دارا ي التهاب است گاو بعلت درد شديد اغلب موارد اجازه شير دوشي نميدهد شير سبز رنگ وداراي رگه ها ي خون و لخته ميباشد . سريعا بايستي گاو تحت مراقبت جداگانه قرار گيرد بعضا بعلت كم توجهي ودر اثر نفوذ عفونت به خون سبب سپتي سمي ميشود و دام تلف مي گردد .
تشخيص آزمايشگاهي وررم پستان :
به سبب تغييرات شيميائي كه در شير ورم پستاني بوجود مي آيد و تاثيردرسيستم فرآوري و پاستوريزاسيون شير ها ي ورم پستاني و بدنبا ل آ ن گا وها ي آلو ده بايستي شنا سائي شوند .
از آنجائيكه بر رسي آزمايشگا هي تعداد زيادي از نمونه ها ي شير گران تمام ميشود توجه زيادي به آزما يش هاي صحرائي بر پايه شناخت تعييرات فيزيكي وشيميائي شير ميشود البته اين آزمايشها غير مستقيم ميباشد وفقط وجود التهاب وتعييرات ظاهري شير را نشان ميدهند و يك آ زمايش هدايت كننده تلقي ميشوند . بدنبال آن بايستي آ زمايش ها ي تشخيص ميكربي و شمارش ميكربي وآ زمايش هاي حساسيت در مقابل دارو ويا وجود آ نتي بيوتيك وآ زمايش هاي تشخيص قارچ انجام شود .
آزمايش استريپ كاپ :
چنانكه ملأحظه شد در ورم پستانهاي حاد يكي از علأئم بيماري وجود رگه ها ي خون ولخته و دلمه همراه با سرم سبز رنگ در شير است .قبل ار آنكه دستكاه شير دوشي را بدام متصل كنيم بايد چند مرتبه جريان شير هر كارتيه را روي صفحه سياه فنجان بريزيم تا عوامل غير طبيعي شير مشخص شود .

آزمايش ورم پستان بروش كاليفر نيائي : California mastitis test - C M T
اين آزمايش تشخيص گاوهاي مبتلأ به ورم پستان مخفي است . در اين نوع ورم پستان چنانكه ملأ حظه شد شير از نظر ظاهر ي سالم و طبيعي بنظر ميرسد و هيچگونه علأ ئم بيماري در گا وممكن است مشخص نباشد ا ما با ريختن مقداري شير درظرف چهار قسمتي از (هر كارتيه در يك قسمت) ورم پستان را تشخيص ميدهيم .
پس از اضافه شدن شير آنرا بمدت 10 الي 20 ثانيه بطور مورب تكان ميدهند تا با معرف مخلوط شود پس از اين مدت در صورت وجود ورم پستان شير لخته و بريده ميشود . هر چه مقدار و غلظت لخته بيشتر باشد شدت ورم پستان و وجود مواد بافتي وگلبولها ي سفيد بيشتر است .
Brabant Mastitis Test ( B M T ) :
اساس اين آ زمايش همان آزمايش تشخيص كاليفرنيائي است ليكن بجاي محلول معرف ـ ژل محتوي معرف در هر قسمت تعبييه شده ريخته و پس از آنكه 2 سي سي از شير اوليه هر كارتيه بر روي آ ن ريخته ميشود آنرا 20 ثانيه تكان ميدهند كه تشكيل رسوب يا ايجاد لخته يا بريدگي شير نشان دهنده ورم پستان است .
Mishigan Mastitis Test (M M T ) ,Negretti Field Mastitis Test (N F M T ), Viscansian Mastitis Test (V M T )
نيز بر اساس همان كاليفرنيا تست است تنها روش بكا ر گيري معرف ها متفاوت است .
آزمايش شمارش سلولهاي سوماتيك (Somatic Cell Count (SCC روش مناسبي براي اندازه گيري كيفيت شير ميباشد .
در حالت عادي در شيرهاي سالم تعدادي سلول كه شامل گلبولها ي سفيد وسلولها ي جدا شده از بافت پستان است در شير وجود دارد و در صورتيكه تعداد آ نها ار حد متعارف( 300000) بيشتر شود نشانه غير عادي بودن شير است .
اين افزايش سلولها در اثر ضربه و نفوذ باكتري وايجاد التهاب ودر نتيجه ورم پستان بوجود ميآيد و سبب كاهش كيفيت شير ميشود .
سه روش متفاوت براي اندازه گيري سلولهاي سوماتيك وجود دارد :
1--روش مستقيم : در اين روش 01/0 ميلي ليتر از شير رادر يك سانتي متر مربع از سطح لام مخصوص شمارش سلولي پخش ميكنند و آنرا خشك و رنگ آميزي ميكنند سلولها ي رنگ شده زا با شما رش گر دستي شما رش مي كنند.
2-روش كولتر : اين روش در اثر عبور سلولها ي سوماتيك از روزنه الكتريكي (الكترود) ايجاد نوسان ولتاژ ميكند وبازائ هر نوسان يك شمارش از شمارش گري كه متصل به الكترود است ثبت ميشود در اين روش ابتدا سلولها توسط فرمالين تثبيت ميشوند .
3-شمارش توسط دستگاه فو سوماتيك: مقدار معيني شير از اين دستگاه عبور ميكند كه با يك بافر ورنگ فلوئورسنت مخلوط ميشود و ‌د. ان. ا هسته سلولها ي سوماتيك را هاي لايت ميكند و يك لأم كه بر روي صفحه دواري قرار دارد دراثر نور ايجاد شده انها را ثبت ميكند و يك كنترولر تعداد سلولها را در هر ميلي ليتر مشخص ميكند .
كشت ميكربي :
روش آ زمايش دقيق و وقت گير است كه بايستي قبل از اتصال دستگاه شير دوشي به كارتيه ها به وسيله يك لوله آزمايش استريل درب دار از هر كارتيه مقدار 30 تا 100 سي سي شير بر داشت .
قبل از نمونه گيري بايد پستان و نوك كارتيه ها را شستشو داد و با الكل 70 درجه نوك پستان را ضد عفوني كرد ه و مستقيما از هر كا رتيه بطور جدا گانه شير بر داشت .
پس از نمونه گيري بايستي سريعا نونه را در كنار يخ به آزمايشگاه ارسال نمود تا شير در آنجا كشت و آنتي بيوگرام گردد .
خسارات ناشي از ورم پستان
1-كم شدن توليد شير
2- هزينه هاي درمان
3- دور ريختن شير حاوي باقي مانده دارو در حين درمان
4- احتما ل از بين رفتن يك يا چند قسمت پستان و يا حذف دام
5- هزينه هاي كا ر گري و دامپزشكي
مهمترين خسارت از طريق كم شدن شير تا حدود 15-8 درصد در طول 7 ماه دوره شير واري است . اگر اين بيما ري در 20 در صد گله وجود داشته باشد خسارت وارده به دامدار 70 در صد ساير هزينه هاست .
هزينه ورم پستان حاد شامل 14 در صد مرگ و مير 8 درصد شير دور ريخته شده 8 در صد درمان است.
هزينه ورم پستان مخفي 70 در صد بعلت نا شناخته بودن و كا هش شير در طول دوره شير واري است .
پيشگيري ورم پستان در گاو :
ورم پستان ناشي از يك سلسله نارسائي ها و سوء مديريت وعوامل محيطي نامطلوب است . عدم موفقيت در ريشه كن كردن ورم پستان نشانه عدم كفايت روش هاي كنترل وپيشگيري است . كنترل وپيشگيري تنها يك عمل نيست بلكه سيستمي است پيچيده و مخلوطي از كليه اقدامات بهداشتي ومحيطي كه بايد قدم به قدم آنرا انجام داد اين اقدامات بايستي اقتصادي ودر شرايط مختلف محيطي و مديريتي قابل اجرا باشد . نظر باينكه توجيه پيشگيري بيماري ورم پستان فقط با توجه به جنبه هاي اقتصادي ميباشد ، لذا هر برنامه اي كه بدين منظور تنظيم ميشودبايد متكي برعملي بودن آن در گاوداري معيني باشد بطور كلي پيشگيري در سطح يك منطقه هدف انجام شدني نيست و برنامه هاي ملي فقط ميتواند بصورت محرك و كمك به گاوداران ويژه اي باشد كه بخواهند در برنامه شركت كنند.
از بين بردن منبع عفونت و همچنين كاهش حساسيت غده پستاني وجلوگيري از سرايت بيماري در يك كارتيه به كارتيه هاي ديگر با هدف برنامه پيشگيري ورم پستان باشد. اگر از طرق بهداشتي باورم هاي مخفي مبارزه شود تجربه چنين نشان داده است كه خود بخود ورم پستان حاد نيز تحت تاثير قرار ميگيرند و درصد وقوع آن پائين مي آيد ولي عكس آن صحيح نيست و مبارزه عليه ورم هاي حاد هيچگاه نميتواند گله را از آلودگي ثانوي مصون دارد. آنچه امروز براي پيشگيري و كنترل ورم پستان بكار ميگيرند روش هاي زير است .
روش اول : پيدا كردن دامهاي مبتلا از طريق يك همه گردي در گله ويا از طريق دفاتر ركورد گيري و بيماري يابي جهت مشخص كردن اورام پستان حاد در اين روش ميتوان تا حدي با بيماري مبارزه نمود اگر چه ممكن است از اين طريق به سطح آلودگي گله پي برد ولي منشاء ‌بيماري را نمي توان مشخص كرد اين روش در دامداريهاي بزرگ بخاطر هزينه زياد عملي نيست واز معايب آن پنهان ماندن ورم مخفي در گله را ميتوان نام برد. اكثر دامداران فكر ميكنند كه با اين روش ميتوان ورم پستانهاي موجود درگله را كشف كرد.
روش دوم : در اين روش صرف نظر از اينكه بيماري در گله باشد و يا نباشد و ياميزان آلودگي آن درچه سطحي قرار گرفته باشد اقدام به يك سلسله عمليات بهداشتي مي كنند . اين روش كه دراكثر دامداريها صرفنظر از كوچكي وبزرگي قابل اجرا است و ديگر نياز به دانستن نوع ميكرب منبع آلودگي نيست اساسا” از 5 قدم اوليه تشكيل شده است كه بعنوان زير بنائي براي از بين بردن آلودگي موجود و آلودگي ثانوي پشنهاد ميشوند.
قدم اول :‌ اطلاع دقيق از نحوه كار سيستم شير دوشي موجود و فراگرفتن راههاي صحيح و طرز كار با دستگاه .
هر دستگاه شيردوشي از قسمتهيا زير تشكيل شده است:
1- پمپ خلاء 2- صافي هوا براي گرفتن بخار موجود در لوله هاي شيردوشي . 3- مخزن شير مندرج 4- ضربان يا پولساتور 5- خرچنگي 6- فنجانك شيردوشي
خلاء همواره در قسمت داخلي فنجانك ها وجود دارد وفقط خلاء‌موجود در اطرف لاستيكها ست كه متناوبا” با هوا عوض ميشود.
قدم دوم : ضد عفوني هر روز ه دستگاه شيردوشي پس از هر شيردوشي و ضد عفوني كردن سرپستان باتركيبات يد دار پس از هر دوشش عمل ضد عفوني سرپستان ها ميتواند توسط دستگاه اتوماتيك و سريع صورت گيرد.
متاسفانه بجز تعداد معدودي از دامداريها توجه خاصي باين امر نمي كنند و كارگر شيردوشي غافل از اينست كه حتي يك قطره شير باقيمانده در نوك پستان كه از طريق دست خود او ويا دستگاه شيردوشي از دام ديگري منتقل شده است مي تواند براحتي از مجراي نوك سرپستان عبور و آن را آلوده كند.
ماده ضد عفوني با مقداري گلسيرين با مواد چربي بر روي پستان سدي را بوجود مي آورند كه از نفوذ باكتريها بداخل جلوگيري مي كند.
قدم سوم : بمحض مشاهده ورم حاد در گله بلافاصله دام مبتلا را جدا ودر محلي جداگانه (‌ترجيحا”‌ بيمارستان )‌ در روي بستر ي خشك همراه با كلش يابستر ضد عفوني شده توسط آهك منتقل نمائيد واز طريق دامپزشك آزمايش هاي تشخيص نوع ميكروب انجام و آنرا مداوا كنيد.
قدم چهارم : تزريق بعضي مواد درماني هنگام خشك كردن كاملا” ‌ضروري است چه اغلب دامها (بيش از 70 درصد ) اگر دراين دوره مداوا نشوند مبتلا به ورم پستان خواهند شد.
قدم پنجم : اگر درمانهاي دامپزشك ومداوا ها پاسخ نداد احتمال وجود ورم پستان مزمن ميرود و براي جلوگيري از سرايت بيماري به ساير گاوها حتما“ دام مزبور را بايستي حذف يا سرپستان آلوده را توسط يك محلول خشك كننده شير آنرا خشك كرد در صورتيكه دام ارزش توليد مثل دارد ميتوان توسط عمل جراحي پستان را برداشت .منحصر ا"جهت توليد گوساله از آن استفاده كرد.
نكات بهداشتي مهم براي جلوگيري از ابتلاء ‌ورم پستان
چهار سد مهم شامل پوسته مقاوم سر پستان ، ماهيچه هاي اطراف نوك پستان ماده كراتيني و دفاع طبيعي توسط گلبولهاي سفيد بطور طبيعي و با رعايت اقدامات سبب پيشگيري ازورم پستان ميشود.
مسئله مهمتري كه كارگر شيردوشي از طريق اقدامات بهداشتي بايستي انجام بدهد تا ميكرب ها از يك سر پستان به بقيه ويا ساير دامها منتقل نشوند از اهميت خاص برخورداراست قبل از شيردوشي حتما” دستهاي كارگران بايستي شسته و ضد عفوني شود دراغلب آزمايش ها انتقال آلودگي حدود 50 درصد از طريق دست هاي آلوده كارگر شيردوش قبل از شيردوشي و حدود 100 درصد از طريق همان دست ها حين شيردوشي گزارش شده است . استحمام هر روزه كارگران كمك مهمي علاوه بر رعايت بهداشت شيردوشي در سلامت خود آنهاست استفاده از چكمه و لباس كار مخصوص در شيردوشي از انتقال بيماري به داخل وانتقال بيماري به خارج شيردوشي جلوگيري ميكند.
استفاده از دستكش هنگام شير دوشي وشستشو و ضد عفوني مرتب دستكش ها انتقال بيماري را 20درصد كاهش ميدهد.
قبل از شيردوشي پستانها بايد دقيقا" شسته و ضد عفوني شوند .شستشوي پستان قبل از شيردوشي براي ازبين بردن فضولات و همچنين براي عمل رگ كردن صورت ميگيرد .اگر شستشو خوب صورت نگيريد بجاي ازبين بردن عفونت وميكرب ها به اشاعه و رشد آنها كمك مي كند . دريك آزمايش نشان داده شد كه استافيلوكوك ها بعداز اينكه دستمال ماساژ پستان آلوده مدت سه دقيقه در محلول ضد عفوني قرارگرفت باز هم زنده مانده بود . استرپتوكوك آگالاكتيه مدت هفت روز بعد از مصرف از روي يك دستمال كه در گوشه سالن شيردوشي افتاده بود بدست آمده . دستمال مزبور را مدت 5 ساعت در هيپو كلريت 2 درصد قرار دادند كه بعد از مدت مزبور هنوز ميكرب فعاليت خود را ازدست نداده بود.
براي كم كردن اين قبيل آلودگيها كاربرد دستمالهاي يكبار مصرف يا حوله هائي كه پس از يكبار مصرف در حرارت ميكربشان كشته شود موثر است .
براي جلوگيري بيشتر از اشاعه ميكرب ها گرفتن و خشك كردن آخرين قطره آب قبل از وصل دستگاه شيردوشي مهم است .يك قطره آب حاوي ميليون ها ميكر ب است كه مي تواند هر لحظه از مجراي سرپستان وارد شده ويا ازطريق دستگاه شيردوشي ديگر دامها را آلوده نمايد.
ضدعفوني فنجان هاي دستگاه شيردوشي
فنجان هاي دستگاه شيردوشي دائما” از دامي باز شده وبه دامي ديگر بسته مي شود اين عمل ميتواند سريعا” آلودگي را درگله اشاعه دهد . بنابراين ضد عفوني كل دستگاه در موقع تعويض از دامي به دام ديگر اگرچه تمامي شيرآنها سالم باشد در جلوگيري از رشد باكتريها موثرمي باشد براي اينكار يك ظرف پر از آب در كنار شيردوشي قرار ميگيرد و پس از هر دوشش و جدا كردن خرچنگي آنها را در ظرف آب محتوي ضد عفوني با آب پاكيزه قرار داده و آنرا شستشو ميدهند سپس ظرف آب را تخليه ومجددا” پر ميكنند .روش خودكاري هم وجود دارد كه بمحض قطع خلاء خرچنگيها از يك لوله آب جهت شستشو ي آنها استفاده شود .
ضد عفوني سر پستانها :
ضد عفوني سر پستان ها با يك ماده ضد عفوني يد دار امري ضروري است براي چسبيدن مواد ضدعفوني به سر پستان از كمي گليسيرين بالا نولين استفاده ميشود كه پوست را نيز مرطوب نگاه ميدارد واثر ضد عفوني كننده را نيز ازبين نخواهد برد . ارزش اين ضد عفوني تا حدي است كه گاهي ميتواند ورم پستانهاي مخفي را از بين ببرد ويا تا يك سوم از كل عفونت ها بكاهد.
شتشوي سالن شيردوشي :
پس از هر شيردوشي علاوه بر آنكه از طريق سيستم CIP لوله ها و دستگاههاي شيردوشي را شستشو و ضد عفوني ميكنند بايستي كف و ديواره هاي سالن شيردوشي و كليه ظروف را شستشو و ضد عفوني كرد.
تغذيه دام خارج از شيردوشي
از آنجائيكه پس از شير دوشي سرپستانكها و اسفنكتر وماهيچه هاي آن دراثر ترشح هورمون اكسي توسين ودوشش شير شل ومجراي پستان باز است پس از خاتمه شيردوشي نبايستي اجازه داده شود كه گاو بخوابد زيرا در اثر تماس با كف اصطبل وكود سبب نفوذ عوامل عفوني بداخل مجرا وآلوده شدن پستان ميشود . براي جلوگيري از خوابيدن گاو ها را با مواد غذائي سيلو شده با كنسانتره پروتئين دار با يونجه ويامواديكه مورد علاقه گاو باشد تغذيه ميكنند تا مدت يكساعت گاو سرپا باشد.
از بين بردن كامل عوامل بيماريزا
1- بستر دام را هميشه بايدخشك نگاه داشت. اگر محيط گاوداري مرطوب است استفاده از خاك اره مضر است و بايد ازكلش كه جاذب الرطوبه است استفاده شود.
2- ضد عفوني بعد از شيردوشي لازم و ضرروي است
3- بعد ازدوشيدن دام ها را توسط ريختن غذا درآخور حداقل بمدت يكساعت سرپا نگاه داريد.
4- بيرون بردن دام براي مدت كوتاهي از سالن وانتقال آنها به يك مرتع غير آلوده جهت هوا و آفتاب خوردن اصطبل وسالن ها در از بين بردن ميكرب موثر است
5- گوساله ها را بايد در باكس هاي انفرادي جداگانه پرورش داده وبا سطل وپستانك دستي شير داد تا از ليسيدن پستانها وتثبيت آلودگي روي بافتهاي پستان جلوگيري شود.
اقدامات مهم و لازم براي دفع آلودگي :
1- عوامل غير بهداشتي در اطراف دام ومحيط را ازبين ببريد.
2- روش دوشيدن و ضدعفوني دستگاه ماشين شيردوشي را تصحيح كنيد.
3- گاوهاي بيمار را جدا كرده و آنها را درآخر شيردوشي ودر صورت امكان با دستگاه تك واحدي بدوشيد و دستگاه را ضد عفوني كنيد
4- پس از پايان دوره شيرواري بايد با آنتي بيوتيك خشك كننده شير گاوها را خشك كرد .
5- دامها ي بيمار مزمن وغير قابل درمان را بايدحذف و به كشتارگاه اعزام كرد.
6- در روش دوشش با دست براي لطمه نزدن به سرپستان بايد روش صحيح شيردوشيدن را ياد گرفت.
نتايج حاصل از پيشگيري واقدامات بهداشتي :
1- تعداد دام مبتلا به ورم پستان حاد كمتر ميشود.
2- شيربخاطر عفونت دور ريخته نميشود.
3- هزينه درمان ودارو و دامپزشك كمتر است .
4- شير بهداشتي و باجايزه بيشتر تامين ميشود (‌افزايش درآمد).

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ٩:٠٤ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱/٢۳
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس



میكروچیپ – سیستم شناسایی الكترونیكی جاندران

روشهای سنتی و قدیمی جهت شناسایی جانداران شامل پلاكهای الصاقی، خالكوبی و علامت گذاری بوده كه این روشها دارای معایب بسیار زیادی بوده و در سیستم های مدیریتی و نظارتی اختلالاتی را ایجاد می نمایند. حال با توجه به پیشرفت علوم در جهان، سیستم های نوین جایگزین روشهای قدیمی گردیده و راندمان و بهره وری نیز بهمان میزان توسعه می یابد.
در دو دهه اخیر تكنولوژی میكروچیپ تحول و تغییر عظیمی را در سیستم های شناسایی ایجاد نموده و بعنوان یك اساس شناسایی مكانیزه در جهان مطرح شده است. این تكنولوژی بر اساس شناسایی توسط امواج رادیویی استوار بوده و بدون نظارت و تفسیرهای نظری و شخصی انجام می پذیرد. میكروچیپ تنها روش شناسایی دائمی و مطمئن جانداران بوده كه می تواند در كوتاه ترین زمان، جمعیت كثیری از جانداران را مورد شناسایی قرار دهد.
این سیستم شامل سه بخش مهم: میكروچیپ، دستگاه بازخوان و بانك اطلاعاتی می باشد. میكروچیپ به عنوان اصلی ترین جزء به اندازه یك دانه برنج بوده كه عاری از هر گونه منبع الكتریكی می باشد. میكروچیپ در زیر پوست جاندار كاشته می شود بطوریكه این عمل كاشت نظیر واكسیناسیون بوده و بسیار ساده و بدون درد انجام می پذیرد. هر میكروچیپ دارای یك كد اختصاصی بوده كه در زمان ساخت توسط اشعه لیزر طراحی می گردد. این كدها غیر قابل تغییر و یا جایگزینی بوده و در تمام مراحل حیات جاندار به عنوان عامل دقیق شناسایی استفاده می شود. میكروچیپ در داخل محفظه شیشه ای كه قابلیت تطابق با بافت زنده موجود را دارد قرار می گیرد این محفظه از ایجاد واكنش های ایمنی جاندار جلوگیری می نماید لذا میكروچیپ تا انتهای عمر جاندار در بدن بدون هیچ گونه عارضه ای باقی می ماند. دستگاه بازخوان، میكروچیپ را توسط امواج رادیویی فعال نموده و امواج برگشتی به دستگاه، كد اختصاصی میكروچیپ را تعیین می نماید. انواع دستگاههای بازخوان ثابت و قابل حمل در دسترس می باشد. كد اختصاصی میكروچیپ وارد سیستم بانك اطلاعاتی گردیده و اطلاعات جاندار از بدو تولد تا انتهای عمر آن نگهداری و ذخیره و پردازش می شود.
در سال ١٩٩٦ میلادی سازمان غذا و داروی ایالت متحده آمریكا- FDA تائیديه استفاده از میكروچیپ قابل تزریق را در جانداران صادر كرده و در همان سال نیز سازمان USDA استاندارد اختصاصی محل كاشت میكروچیپ در هر جاندار را تعیین نمود. در سال ٢٠٠١ میلادی نیز كمیته بین المللی ثبت حیوانات پس از آزمایشات اختصاصی، تائیدیه قانونی استفاده از این سیستم را اعلام نمودند. همچنین میكروچیپ ها تحت استاندارد های جهانی ٩٠٠١ ISO طراحی و ساخته
می شوند. در ایران نیز در سال ١٣٨٢ سازمان دامپزشكی كشور پس از بررسی و مطالعه این تكنولوژی، بر اساس طرح جامع آقای دكتر جلیل زاده، تائیدیه علمی و فنی را اعلام نمود.
در حال حاضر این سیستم به طور وسیعی در كشورهای مختلف جهان نظیر آمریكای شمالی، آمریكای جنوبی، اروپا، آسیا، استرالیا، اقیانوسیه، آفریقا و خاور میانه استفاده می شود. این روش در كلیه جانداران اعم از بزرگ و كوچك نظیر اسب، گاو، گوسفند، طیور، آبزیان، ‌حیوانات آزمایشگاهی، حیوانات خانگی، حیوانات باغ وحش و بالاخره طبیعت وحش كاربرد دارد.

محل کاشت ميکروچيپ
 
سگ ، گربه و پستانداران کوچک
محل کاشت ميکروچيپ در اين نوع جانداران در ابتدای گردن ، در امتداد خط وسط و در بين دو کتف می باشد. در اين مورد بايستی سر سوزن حاوی ميکروچيپ را بطور کامل به زير پوست وارد نموده و سپس عمل کاشت انجام گيرد.
با توجه به سيستم تکنولوژی ، جهت رديابی ميکروچيپ ، دستگاه بازخوان را در چهار مسير طولی مختلف از اواسط گردن در امتداد کتف ها حرکت ميدهند به طوريکه در هر سمت جانبی بدن در دو مسير ، عمل بازخوانی صورت گيرد. در صورت عدم رديابی به روش فوق ، دستگاه بازخوان را در چهار مسير عرضی مختلف بر روی پشت بدن به صورت قوس ٩٠ درجه حرکت داده شود.
البته بايستی اين نکته را در نظر گرفت که حرکت دستگاه بازخوان در نزديکی بدن جاندار انجام پذيرد و يا به عبارتی در تماس با پوست و يا موی بدن باشد. همچنين در هنگام رديابی دگمه دستگاه را همواره به سمت پائين فشار و نگهداری شود تا زمانيکه سيگنال صوتی به معنای يافتن ميکروچيپ شنيده شود.

اسبها
در اسبها عمل کاشت ميکروچيپ در ناحيه ميانی سمت چپ گردن در داخل رباط نوکالی بوده به صورتيکه ابتدا سر سوزن حاوی ميکروچيپ را به طور کامل وارد ناحيه نموده و سپس عمل کاشت انجام می پذيرد.

دامهای پرورشی نظير گاو ، گاوميش ، گوسفند ، بز
عمل کاشت ميکروچيپ در زير پوست در ناحيه قسمت خارجی گوش سمت چپ انجام می گيرد. 

انواع گونه های مختلف پرندگان
عمل کاشت ميکروچيپ در پرندگان با وزن بيش از ١/٥ کيلوگرم و يا با پاهای طويل در زير پوست ناحيه قدامی اتصال گردن به بدن( شترمرغ ) در سمت چپ    -   در پرندگان کوچک با وزن کمتر از ١/٥ کيلوگرم در داخل عضله سينه ای انجام می گيرد.  

لاکپشتان
عمل کاشت ميکروچيپ در ناحيه اتصال لاک به بدن انجام می پذيرد. در گونه های با جثه بزرگتر سر سوزن را به طور کامل وارد ناحيه مذکور می شود. در گونه های با چثه کوچکتر و بچه ها تنها با وارد کردن ٣/٤ طول سر سوزن عمل کاشت انجام می گيرد.

مارها
عمل کاشت ميکروچيپ داخل عضله در ناحيه گردن ، ٤-٦ سانتيمتری پشت سر انجام می گيرد. البته بايستی اين نکته را در نظر گرفت که سر سوزن را به طور موازی با سطح بدن وارد نمود. 

مارمولک ها
عمل کاشت ميکروچيپ درداخل عضله ضخيم در ابتدای دم انجام می گيرد. سر سوزن را بين دو فلس وارد می کنند.

آبزيان
عمل کاشت ميکروچيپ در ماهيان با طول بيش از ٣٠ سانتيمتری در ابتدای ناحيه باله قدامی و در ماهيان با طول کمتر از ٣٠ سانتيمتری در داخل محوطه شکمی انجام می پذيرد.

دوزيستان
عمل کاشت ميکروچيپ در ناحيه لمفاتيکی انجام می گيرد

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ۱۱:٤٧ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٦/۱/٢۱
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس



آمبیازیس (عفونت با انگل آمیب هیستولیتیکا)

دانشگاه علوم‌پزشکی بوشهر


این انگل بیشتر عفونت روده ای ایجاد می کند ولی عفونت علامتدار فقط در ۱۰% موارد رخ می دهد و باقی موارد بدون علامت می باشد. بعضی افراد بیشتر دچار آلودگی می شوند ازجمله کسانیکه در مناطق با بهداشت پائین زندگی می کنند و یا کسانیکه به این مناطق سفر می کنند. همچنین افرادی که درمحلهائی بطور گروهی زندگی می کنند مثلاً پادگانها، خانه سالمندان ، محل نگهداری افراد عقب مانده ذهنی نیز بیشتر به این بیماری مبتلا می شوند.
ابتلا به این عفونت در اثر ورود کیست این انگل تک سلولی از طریق آب یا غذای آلوده بدرون دستگاه گوارش فرد صورت می گیرد. کیست این انگل بسیار مقاوم بوده و می تواند هفته ها در خاک مرطوب زنده بماند. پس از ورود کیست به دستگاه گوارش، تبدیل به شکل فعال خود شده و باعث ایجاد بیماری می شود.

● علائم و نشانه ها
همانطور که پیش از این گفتیم فقط ۱۰% موارد عفونت،علامتدار شده و فرد علائم بیماری را نشان خواهد داد. این علائم معمولاً ۶-۲ هفته پس از خوردن کیست آغاز شده و بصورت اسهال ( که دفعات آن در طول روز ممکن است به ۱۲-۶ باربرسد.)درد شکم، دل پیچه خود را نشان می دهد. اما شدیدترین فرم بیماری گوارشی آن اسهال خونی آمیبی است که با خون در مدفوع، تب، درد شکم خود را نشان می دهد. همچنین آمیب می
تواند با سوراخ کردن جدار روده خود را به جریان خون رسانده و از این طریق به اعضاء دیگر رفته و باعث ایجاد آبسه آمیبی در این اعضاء شود. کبد شایعترین مکان برای ایجاد آبسه آمیبی است ولی بندرت این آبسه ها در ریه و یا مغز نیزایجاد می شوند.

● تشخیص
برای تشخیص این نوع انگل اولین قدم انجام آزمایش مدفوع است ولی بعلت اینکه این انگل ممکن است در بعضی از نمونه های مدفوع یافت نشود، معمولاً درخواست چند نمونه مدفوع ( که هرکدام در یک روز گرفته شده اند ) می شود تا شانس تشخیص بیماری بالاتر رود. یک مشکل تشخیص این است که بعضی از سلولها و با انگلهای دیگر در زیر میکروسکوپ بسیار شبیه به این آمیب می باشند و بنابراین گاهی فرد مبتلا به آمیب هیستولیتیکا قلمداد می شود در حالیکه واقعاً مبتلا به این انگل نیست.
برای مثال نوعی دیگر از انگلهای خانواده آمیب بنام آمیب دیسپار(Dispar) وجود دارد که ۱۰ برابر نسبت به آمیب هیستولیتیکا شایعتر است و در زیر میکروسکوپ کاملاً شبیه به هیستولیتیکا است ولی باعث بیماری در فرد نمی شود. بنابراین احتیاجی هم به درمان ندارد ولی با توجه به اینکه امکان تشخیص دقیق این دو آمیبب فقط در آزمایشگاههای پیشرفته میسر بوده و در اکثر جاها نمی توان ایندو را از هم جدا کرد بنابراین بیشتر پزشکان ترجیح می دهند که تمام موارد را آمیب هیستولیتیکا فرض کرده و همه را درمان کنند تا مواجه با عوارض بیماری نشوند.
علاوه بر آزمایش مدفوع، آزمایشات خونی نیز برای این بیماری در دسترس است ولی برای عفونتهای خارج روده ای(مثل درگیری کبد) و مواردی که عفونت از دیواره روده تجاوز می کند،استفاده می شود. افزون براین مشکل تستهای خونی این است که اگر شما در گذشته با آمیب مبتلا شده باشید تا مدت طولانی این تست مثبت می ماند و در آینده اگر برای شما این تست انجام شود، جواب آن مثبت است، در حالیکه شما مبتلا به عفونت جدید نمی باشید و در اثر همان عفونت قدیمی تست شما مثبت شده است.

● درمان
برای درمان، از آنتی بیوتیکهای آمیب کش استفاده می شود وفقط با تجویز پزشک این داروها استفاده می گردد ولی اگر فرد بیماری علامتدار (مثل اسهال خونی، آبسه کبدی ...) داشته باشد باید حتماً از دو آنتی بیوتیک برای درمان استفاده کرد.

● پیشگیری
مهمترین روش انتقال این انگل آب و غذای آلوده است بنابراین خصوصاً اگر به مناطق آلوده سفر می کنید حتماً فقط یا از آب جوشیده و یا آب معدنی های بسته بندی شده استفاده کنید و هرگز از آب چشمه و یا آبی که با قطعات یخ خشک شده ( زیرا خود یخ می تواند آلوده باشد) استفاده نکنید. یک روش دیگر استفاده ازدستگاههای فیلتر آب بوده که کوچکتراز یک میکرون باشد، است که می تواند آلودگی ها را تصفیه کند. همچنین استفاده از« قرص ید » که در آب حل می شود می تواند آنرا ضد عفونی کند. بیاد داشته باشید که آمیب بطورنسبی به کلر مقاوم است و کلر زنی آب، کاملاً باعث از بین رفتن آمیب نمی شود.همچنین سبزی ها و میوه ها را باید کاملاً با احتیاط مصرف کرد. یک روش عالی برای تمیز کردن سبزی ها استفاده از ۵-۳قطره مایع ظرفشوئی در هر لیتر آب و خواباندن سبزی ها برای مدت 5 دقیقه در آن است پس از این زمان کیستها و تخم انگل از سبزی جدا شده و سپس سبزی را با آب تمیز چند بار شستشو میدهند تا باقیمانده تخم انگل نیز شسته شود. میوه ها را هم حتماً خودتان پوست کنده و سپس مصرف کنید.

● در صورتیکه فردی مبتلا به آمیب شد چکاری باید برای جلوگیری ابتلای سایر افراد خانواده انجام دهد؟
با اینکه ریسک انتقال آمیب به افراد دیگر پائین است (بشرطی که فرد مبتلا سریعاً تحت درمان آنتی بیوتیکی قرارگیرد) ولی لازم است فرد پس از دستشوئی، قبل از آماده کردن و خوردن غذا حتماً دست خود را با آب و صابون بشوید تا انتقال بیماری به دیگر افراد صورت نگیرد.

نویسنده : dampezeshk_online در ساعت ۱٠:٠٥ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٦/۱/۱۸
Comments نظرات ديگران      لینک دائم      افزودن به دلیشس